Luchtwegklachten bij paarden

Luchtwegklachten bij paarden


De herfst en winter zijn de maanden waarin paarden regelmatig last kunnen krijgen van de luchtwegen. Dit kan vrij onschuldig zijn, zoals een kortdurende verkoudheid of af en toe wat kuchen tijdens het rijden of er kan sprake zijn van een ernstige luchtwegaandoening, zoals chronisch hoesten of dampigheid. Paarden hebben zeer gevoelige luchtwegen en de luchtwegen behoren tot de vitale organen. Daarom zullen klachten aan de luchtwegen altijd zeer serieus genomen moeten worden. Als het paard hoest of loopt te snotteren wil dit niet altijd zeggen dat de hoofdoorzaak de luchtwegen zijn. Bij hoesten kan er bijvoorbeeld ook sprake zijn van maag/darm klachten, hartaandoeningen of longwormen. In dit artikel ga ik wat dieper in op de meest voorkomende oorzaken van luchtwegklachten, namelijk bacteriën, schimmels, virussen en/of een emotionele disbalans, zoals verdriet.

Verdriet en luchtwegklachten

Vanuit de natuurgeneeskundige visie kijken we vaak niet alleen naar de fysieke klachten ook de mentale en emotionele kenmerken van het paard moeten meegenomen worden. In de oud-Chinese traditie wordt er veel gedacht vanuit de vijf elementen leer. Je hebt de elementen hout, water, vuur, aarde en metaal. Veel paarden met luchtwegklachten kun je indelen in het metaal type. Bij metaal paarden overheerst de emotie verdriet en melancholie. Ook neigt dit paard bij een disbalans er naar om zich af te sluiten van contact en houdt van structuur en regelmaat. De klachten verergeren vaak in de herfst. Er bestaat dus een nauwe relatie tussen emoties en fysieke klachten. Het kan bijvoorbeeld voorkomen dat een paard een belangrijk maatje verliest en daarna last krijgt van benauwdheid en hoesten Ook een paard dat alleen staat en dus kuddegenoten mist en zich daardoor onveilig en ongelukkig voelt, kan last van luchtwegklachten krijgen. Bij stress verloop de ademhaling niet optimaal en kan er dus benauwdheid ontstaan en daarnaast veroorzaakt stress vaak een lage weerstand.


Fysieke oorzaken 

De luchtwegklachten kunnen ook voornamelijk fysiek van aard zijn. Je kunt de fysieke klachten grofweg in 2 groepen indelen. Of er is sprake van irritatie door bepaalde schadelijke stoffen, zoals stof of schimmels in het hooi of er is sprake van een verminderende weerstand, waardoor virussen en bacteriën een kans krijgen.

Ik noem hieronder een aantal zeer veel voorkomende virussen en bacteriën. Er bestaan veel meer soorten virussen en bacteriën die luchtwegklachten kunnen veroorzaken.



Influenza



Hierbij is er sprake van een acute ontsteking van het neusslijmvlies door een het influenza virus . Dit veroorzaakt dan koorts, hoesten en slijmuitvloeiing en vaak eet het paard slecht. Het virus infecteert eerst de trilhaarcellen van de neusingang. Het afweersysteem komt in werking en er ontstaat een ontstekingsreactie en koorts . De witte bloedcellen gaan het virus aanpakken en er ontstaat neus uitvloeiing en het paard gaat hoesten om dit slijm kwijt te raken. Bij een doorzichtige of witte neusuitvloeiing is de infectie nog niet heel ernstig. Krijgt het paard gele of groene uitvloeiing dan is er sprake van een ernstige infectie en vaak is de infectie dan afgedaald naar de longen. Er is dan regelmatig sprake van een secundaire bacteriële infectie. Veel paarden worden ingeënt tegen influenza. Dit bied echter niet altijd volledig garantie dat het paard geen influenza krijgt. Dit komt omdat er regelmatig nieuwe typen influenza virussen ontstaan.

Rhinopneumonie

Een andere bekende virus is het herpes virus( type 1 en 4). Vaak is er bij een infectie sprake van koorts en een droge hoest en witte neus uitvloeiing. Ook kan er sprake zijn van spierpijn en vergrote lymfeklieren. Zo’n 80% van de paarden draagt dit virus bij zich en het wordt actief zodra de weerstand naar beneden gaat. Het herpes virus type 1 is met name gevaarlijk voor drachtige merries omdat het abortus kan veroorzaken. Ook kan het virus type 1 in ernstige gevallen in het zenuwstelsel gaan zitten en zo verlamming veroorzaken. Voor zowel influenza als het herpes virus geld dat het paard hier over het algemeen binnen 10 dagen weer van kan herstellen, tenzij er sprake is van een erg lage weerstand, het paard chronisch ziek is, het veulens of juist erg oude paarden betreft. Soms kan er een secundaire bacteriële infectie ontstaan, waardoor ook de onderste luchtwegen aangedaan raken en er dampigheid/bronchitis kan ontstaan. Beide virussen worden overgedragen door direct contact tussen paarden. Er kan tegen ingeënt worden maar werkt niet afdoende om het type infecties dat, abortus en zenuwaandoeningen veroorzaakt, te voorkomen.

Droes

Droes wordt veroorzaakt door de bacterie Streptococcus equi. Deze bacterie zorgt voor een infectie van de voorste luchtwegen waarbij abcessen van de lymfeknopen ontstaan. Er ontstaat koorts en het paard drinkt en eet vaak niet meer. Ook is er vaak sprake van hoesten en neusuitvloeiing. In een later stadium ontstaan er abcessen. Na het doorbreken van deze abcessen vermindert de zwelling in de keelstreek en neemt de koorts af. Ook droes is zeer besmettelijk en het paard kan er tegen worden ingeënt.


Herstel bevorderen


Bij zowel een bacteriële als een virale infectie is het belangrijk om er voor te zorgen dat het paard droog, warm en tochtvrij kan liggen/staan en dat hij/zij voldoende water tot zijn beschikking heeft. Geef je paard ook de noodzakelijke rust om te kunnen herstellen. Daarnaast zijn er veel natuurlijke middelen die het herstel bevorderen en het afweersysteem ondersteunen. Een voorbeeld is de essentiële olie Tea tree. Tea tree kan zowel bacteriën als virussen en schimmels vernietigen. Ook propolis kan virussen, bacteriën en schimmels aanpakken. En de essentiële olie Citroen kan er voor zorgen er voor dat de witte bloedcellen meer actief worden waardoor het dus ook ondersteunend kan werken. Tot slot zijn er vele kruiden, celzouten en homeopathische middelen die de weerstand kunnen ondersteunen.



Irriterende stoffen


Een andere veel voorkomende oorzaak van hoesten en/of neus uitvloeiing wordt veroorzaakt door schimmel en/of stof in hooi. Hierdoor raakt het slijmvlies geïrriteerd en er kunnen ontstekingen ontstaan. Door chronische ontsteking van de luchtwegen kan er littekenweefsel in de longen ontstaan. Dit littekenweefsel is veel stugger dan normaal longweefsel en vermindert dan ook de elasticiteit van de longen. Omdat het moeilijker wordt uit te ademen dan in te ademen, raken de longblaasjes overvuld met lucht. Uiteindelijk zorgt dit voor het knappen van de longblaasjes. Dit wordt ook wel long emfyseem of dampig genoemd. Wanneer een paard uitademt, zal hij zijn buikspieren aanspannen om het laatste beetje lucht uit de longen te persen. Men gaat een zogenaamde dubbelslag in de ademhaling zien. Omdat de longblaasjes zo kwetsbaar zijn kunnen ze ook beschadigd raken door veelvuldig hoesten. Veel paarden ontwikkelen na veelvuldige blootstelling aan de schimmels een allergische reactie. Waardoor ze al heftig gaan hoesten en benauwd worden, bij zeer kleine hoeveelheden stof en schimmel in het hooi. Hierbij ontstaan vaak broncho-spasmen, oftewel samentrekking van de spieren in de bronchiën. Hierdoor wordt de ademhaling nog meer bemoeilijkt.



Herstel bevorderen

Een manier om het aandeel schimmels en stof aanzienlijk te verminderen is het weken van het hooi. Het hooi dient daartoe helemaal ondergedompeld te worden in het water en moet gedurende korte tijd geweekt worden. Nadeel is echter wel dat vitamines en mineralen uitgespoeld kunnen worden tijdens dit weken.


Als je paard last heeft van zijn luchtwegen zijn er gelukkig ook heel veel kruiden voorhanden die een paard helpen sneller te herstellen . Maar ook essentiële oliën en celzouten of homeopathische middelen kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan het herstel. Een voorbeeld is de essentiële olie Grove Den. Uitwendig toegepast zal deze olie zorgen voor slijmoplossing, betere ademhalingen het werkt bacterie en schimmel dodend. Mentaal heeft het een rustgevend effect.



Preventie

Het voorkomen is altijd beter als genezen. Zorg dus voor een natuurlijke leefomgeving met voldoende kuddegenoten, de vrijheid om te bewegen en voldoende ruwvoer. Dit zorgt voor een mentale en emotionele balans en houdt de weerstand hoog. Daarnaast is het belangrijk om altijd oog te hebben voor de kwaliteit van het ruwvoer. Er mag geen schimmel en stof in zitten. Mocht je paard binnen staan, bedenk dan dat de luchtkwaliteit belangrijk is. Een stoffige stal of stal die slecht wordt uitgemest bevat veel meer bacteriën/virussen/schimmels dan een schone en goed geventileerde stal.


Paarden die buiten lopen hebben vaak veel minder last van luchtwegaandoeningen dan paarden die veel op stal staan. Maar natuurlijk kunnen ook slechte weersomstandigheden er voor zorgen dat de weerstand wat naar beneden gaat. Probeer je voerbeleid hier op aan te passen, zodat de weerstand ook dan hoog blijft.

Met natuurlijke middelen kun je de balans weer herstellen. Neem contact op indien je behoefte hebt aan een op maat gemaakt plan dat aansluit bij de individuele behoeften van jouw paard.

www.vitality4animals.nl
info@vitality4animals.nl







Reacties